Şalgam, sağlık açısından faydaları bulunan ve dünyanın birçok yerinde yetiştirilen bir kök sebze olarak bilinir. Brassicaceae familyasına ait olan şalgamın, İskoçya ve İrlanda kökenli olduğu söylenmektedir. Avrupa, Asya ve Doğu Amerika mutfaklarında sıklıkla görülen şalgamın, filizleri ve yaprakları yenilebilir bir sebzedir. Yuvarlak ve elma büyüklüğüne sahip olan bu sebze, güneş ışığına maruz kaldığından tepesinde açık mor bir alan belirir. Şalgamın içerisinde yer alan vitamin ve mineraller sağlık açısından fayda sağlar. Bağışıklık sistemini iyileştirir, enerji seviyesini yükseltir, kilo vermeye yardımcı olur ve kalp damar sağlığını korur. Aynı zamanda vücuttaki iltihabın azalmasına yardımcı olarak cilt sağlığına da olumlu etkilerde bulunur. Bu yüzden tüm dünyada yaygın olarak yetiştirilir ve besin değerlerinden dolayı mutfaklarda sıklıkla tercih edilir.
Şalgam, insan tüketimi açısından sıklıkla tercih edilen bir kök sebzedir. Dünyada ılıman iklimlerde yetişen şalgam, iki bin yılı aşkın bir zamandır insanların beslenmesin önemli bir besindir. A, C vitaminleri, lutein ve karotenoidler açısından zengindir. Bu bitkinin yeşillikleri çorba ve yemeklerde kullanıldığı gibi kök kısmı da salamura edilerek tüketilebilir.
Besin Değeri
Vitamin ve mineral besin değerleri açısından zengin olan şalgam, C, B6, K vitamini, folat, niasin, kolin içerir. Sağlık açısından pek çok yararı olan bu besin, Omega 3 ve 6 yağ asitleri, diyet lifi, sodyum ve potasyum da barındırır. Şalgam, kilo vermek isteyenler için de iyi bir alternatif olmaktadır bunun sebebi de sıfır kolesterol içermesinden kaynaklanır. 130 gram çiğ şalgamın besin değerleri şu şekildedir:
- Kalori 36
- Karbonhidrat 8 gr
- Lif 2 gr
- Protein 1 gr
- C Vitamini Günlük Değerin (GD) %30’u
- Folat: GD’nin %5’i
- Fosfor: GD’nin %3’ü
- Kalsiyum: GD’nin %3’ü
Şalgamın yaprakları da yüksek besin değeri içerir. 55 gr şalgam yeşilliği şunları barındırır:
- Kalori 18
- Karbonhidrat 4 gram
- Lif 2 gram
- K Vitamini GD’nin %115’i
- C Vitamini GD’nin %37’si
- Provitamin A GD’nin %35’i
- Folat GD’nin %27’si
- Kalsiyum GD’nin %8’i
Şalgam, demir emilimini artırarak kolesterolü de düzenlemeye yardımcı olur. Aynı zamanda içerisindeki K vitamini aşırı kanamayı önleyerek kanın pıhtılaşmasını sağlar. Bunun yanında içerdiği A vitamini, akciğer, cilt ve göz sağlığı için önem taşır.
Faydaları Nelerdir? Antioksidan ve diyet lifi olan şalgam, düşük kalorili bir besindir. 100 gr şalgamda 28 kalori bulunur. Bunun yanında bağışıklığı güçlendirici etkisi olan C vitamini açısından da oldukça zengindir. Şalgamın sağlığa faydaları şu şekilde sıralanabilir:
Bağışıklık Sistemini Güçlendirir Yüksek miktarda C vitamini içeren şalgam bağışıklık sistemine olumlu etkilerde bulunur. Vücutta bulunan beyaz kan hücrelerinin üretimine de yardımcı olarak vücudu bakteri ve virüslere karşı korur. İçerisindeki C vitamini bu noktada serbest radikallerle savaşarak, bağışıklık sistemini güçlendirir ve güçlü bir antioksidan görevi görür.
Kanser Riskini Önlemede Faydalıdır Şalgamda bulunan vitamin ve mineraller çeşitli kanser türlerine karşı vücut koruma sağlar. Antioksidan yapısından dolayı da hasar görmüş hücreleri onarmaya yardımcı olur. Serbest radikaller çeşitli kanser türlerinin ana sebebini oluşturur. Şalgam bu noktada hem koruyucu hem de düzenleyici görevi görür.
Sindirim Sağlığını Düzenler Sindirim suyu, midedeki protein ve karbonhidratın sindirilmesinde etkilidir. Şalgam bu noktada sindirim suyu ve enzim üretiminde rol oynar. Böylelikle hazımsızlık, kabız, mide enfeksiyonları gibi durumlarda sindirim problemlerinin önlenmesini sağlar. Kilo Vermeyi Destekler Kilo verme sürecinde olan kişiler için şalgamı destekleyici bir besin olarak tercih edilir. Yüksek miktarda lif içeriği ve kalorisinin düşük olmasından kaynaklı olarak kilo kaybına destek olur. Diyet lifleri, uzun süreler tok kalınmasını sağlayarak, yeme dürtüsünün kontrolünü sağlar. Böylelikle şalgam tüketimi günlük kalori alımını azaltarak, kilo vermeye yardımcı olur.
Cilt Sağlığına İyi Gelir Şalgam, içeriğinde bulunan B vitaminler ve C vitamini sayesinde cilt için oldukça faydalıdır. Bu durum cildi parlak tutarak hastalıklara karşı korur. Özellikle C vitamini, cilt hasarının önlenmesinde etkilidir. Düzenli olarak tüketildiğinde kırışıklıkları önler ve yaşlanma belirtilerini azaltabilir.
Şalgam Suyunun Faydaları Nelerdir? Şalgam suyunun içerisinde birçok besin değeri vardır. Temel nitrat bileşikleri içeren şalgam suyunda lif, protein, C vitamini, folat, fosfor ve kalsiyum bulunur. Şalgam suyunun faydaları şu şekilde sıralanabilir:
Astıma karşı etkilidir Şalgam suyu, astıma sahip kişiler için oldukça faydalı olmaktadır. İçerisindeki C vitamini ve ani-inflamatuar özelliği sayesinde astım hastalığını önler. Astıma sahip olanlar günlük olarak şalgam suyu tüketebilir.
Kan basıncını düşürür Şalgam suyu kan basıncını düşürmede etkili olan potasyum içerir. Özellikle yüksek tansiyona sahip olan kişiler günlük beslenme rutinlerine şalgamı dahil edebilir.
Kemikler için yararlıdır Şalgam suyu kemiklerin güçlenmesinde etkili olur. Aynı zamanda günlük tüketimde osteoporozu önler.
Sindirim sağlığını güçlendirir Şalgam suyu, içeriğindeki lif oranından dolayı sindirim sistemini güçlendirir. Zayıf sindirim sistemi sağlığı, besinlerin yanlış sindirilmesine neden olur. Şalgam suyu da bu noktada kabızlığı önler.
Kilo kaybını destekler Kilo vermek isteyen kişiler, günlük beslenme rutinine şalgam suyu ekleyerek yağ yakımını kolaylaştırabilir. İyi miktarda lif içerdiğinden sindirimi düzenleyerek hazımsızlığı önler.
Yan Etkileri Nelerdir? Şalgam tüketmeden mutlaka uzman doktora giderek alerjiniz olup olmadığına baktırmanız sağlığınız açından oldukça değerlidir. Tirod rahatsızlığı bulunanların şalgam tüketmesi sakıncalı olabilir. Bunun sebebi şalgamın, tiroid bezini etkileyecek ve tiroid hormonunun işleyişine etki edecek bileşikler içermesinden kaynaklanır.
Kaynak: Memorial